به گزارش مركز اطلاع‌رساني، روابط عمومي و امور بين‌الملل سازمان برنامه و بودجه كشور،دكتر سيدحميد پورمحمدي معاون امور اقتصادي و هماهنگي برنامه‌وبودجه سازمان برنامه‌وبودجه كشور، در يادداشتي كه در روزنامه جهان صنعت به چاپ رسيد، به اقدامات وسيع سازمان برنامه و بودجه كشور در زمينه آمايش سرزمين پرداخته است.
در اين يادداشت آمده آيين‌نامه اجرايي ماده ۳۲ قانون احكام برنامه‌هاي توسعه كشور۲۱ آبان ماه به تصويب هيات وزيران رسيد تا شوراي‌عالي آمايش سرزمين تشكيل شود و اسناد ملي و استاني آمايش سرزمين را به تصويب برساند. 
آمايش سرزمين از ابتداي قرن حاضر يكي از خواسته‌هاي متوليان و كارشناسان امر برنامه‌ريزي و توسعه در كشور بوده است.
اولين دوره مطالعات آمايش سرزمين در دهه پنجاه توسط شركت ايراني- فرانسوي ستيران انجام شد اما در حد مطالعه باقي ماند و منجر به تدوين سند آمايش سرزمين نشد.
بعد از انقلاب اسلامي،  قانون اساسي در اصل چهل و هشتم بر موضوع نبود تبعيض و توجه به نيازها و استعدادهاي مناطق تاكيد كرد كه تجلي آن مي‌توانست در مطالعات و اسناد آمايش سرزمين باشد.
در دهه شصت دومين دوره مطالعات آمايش سرزمين انجام شد و باز هم در حد مطالعه باقي ماند اما موضوعاتي مانند سواحل مكران، محور شرق و مناطق آزاد از دل اين مطالعات بيرون آمد.
سومين دوره مطالعات آمايش سرزمين در دهه هفتاد انجام شد و به موضوعاتي مانند نظريه پايه توسعه و توسعه درون‌زا و برون‌نگر و توجه به موقعيت و مزيت‌هاي سرزمين مورد تاكيد قرار گرفت اما اين دوره هم  تلاش‌ها در حد مطالعه باقي ماند و منجر به تدوين سند نشد.
چهارمين دوره مطالعات آمايش در دهه ۸۰ شروع شد و موضوعاتي مانند ضوابط ملي آمايش سرزمين و نظريه پايه توسعه و لزوم تشكيل شوراي آمايش سرزمين مورد تاكيد قرار گرفت. اما باز هم منجر به تهيه سند آمايش سرزمين نشد.
در دهه حاضر چند اتفاق افتاد كه مي‌توان اميدوار بود كه  اين بار مطالعات آمايش سرزمين منجر به تدوين اسناد آمايش ‌شود.
– سياست‌هاي كلي آمايش سرزمين توسط مقام معظم رهبري در اوايل اين دهه ابلاغ شد.
– سازمان برنامه‌وبودجه احيا شد و امر تكميل و نظم‌دهي به مطالعات از سر گرفته شد.
– در قانون احكام دائمي موضوع تشكيل شوراي‌عالي آمايش سرزمين مورد تصويب قرار گرفت و متعاقبا اين شورا تشكيل شد.
– در برنامه ششم الزام شد كه اسناد آمايش سرزمين ملي و استاني تدوين شود و به تصويب شوراي‌عالي آمايش سرزمين برسد.
بر اين اساس با محوريت سازمان برنامه‌وبودجه و با اتكا به تلاش‌هاي گذشته يكي از مشاركتي‌ترين و گسترده‌ترين و تعاملي‌ترين مطالعات تاريخ كشور براي توسعه انجام شد.
– مشاركتي از اين حيث كه ۱۳ دانشگاه و ۱۰ گروه مهندسين مشاور در تدوين اين اسناد شركت داشته‌اند.
– گسترده‌ترين از اين حيث كه ۱۱۰۰ جلد مطالعه در سطح استاني و ۵۰ جلد مطالعه در سطح ملي در اين زمينه انجام شده است.
– تعاملي‌ترين از اين حيث كه دستگاه‌هاي اجرايي استاني دستگاه‌هاي اجرايي ملي، دفاتر تخصصي و كارشناسان سازمان برنامه‌وبودجه كشور تمام موضوعات را با گفت‌وگوي كارشناسي و تعامل به پيش بردند.
در اين مطالعات تلاش شد كه افقي از ارتباط انسان، فضا و فعاليت در ۲۵ سال آينده يعني ۱۴۲۴ ارائه شود و در اين تصوير چهار موضوع را مشخص كنيم:
۱- قلمروهاي مستعد توسعه در كشور كجا هستند.
۲- الگوي مطلوب استقرار فعاليت‌ها از قبيل «فعاليت‌هاي صنعتي – معدني، كشاورزي، خدماتي، گردشگري و…» چيست.
۳- الگوي مطلوب استقرار جمعيت و نظام سكونتگاهي كشور چيست.
۴- الگوي مطلوب استقرار زيرساخت‌ها براي آنچه گفته شد چيست.
براي اين كار به ‌طور متوسط حدود ۴۰ جلد مطالعه براي هر استان تبديل به سندي راهبردي و اجرايي در حداكثر ۵۰ صفحه شد و آن نيز به يك صفحه روكش و يك نقشه تبديل شد.
از طرف ديگر پايگاه اطلاعات مكاني (ژئوديتابيس) بزرگي تهيه شد كه در آن نقشه‌هاي وضع موجود و وضع مطلوب در هر منطقه بارگذاري شد.
در اين پايگاه ۱۷ نقشه و ۱۰۴ لايه و يك ميليون و دويست هزار ركورد و ۷۲۰۰ هزار آماره وجود دارد كه وضع موجود و وضع مطلوب هر استان و در نهايت كشور را در نقشه‌ها مرصع كرده است.
تا الان در كميته تخصصي  شوراي‌عالي آمايش كه ۲۴ دستگاه حضور دارند كليات مطالعات ملي آمايش سرزمين تاييد شد و مطالعات و اسناد آمايش سرزمين استاني به تصويب رسيد. با تصويب آيين‌نامه اجرا و رسميت يافتن تشكيل جلسه شوراي‌عالي آمايش سرزمين،  ان‌شاءالله در آخرين قدم اسناد در شورا به تصويب خواهد رسيد.
اميد فراوان داريم كه با نهايي شدن اسناد و نقشه‌ها و تصويب آيين‌نامه، در آخرين ماه‌هاي قرن حاضر كشور از اسناد مصوب آمايش ملي و استاني بهره‌مند شده و برنامه‌هاي آتي ازجمله برنامه هفتم توسعه ان‌شاءالله بر پايه آن تدوين شود.